Twee emmertjes water...

Of we nu te midden een crisis zitten of niet, de gewone huishoudelijke klusjes, die moeten nog steeds gebeuren. Om al die werkjes te laten liggen, kan je zo'n virus niet echt als geldig excuus gebruiken, vrees ik... En zo was hier bij mij gisteren het aquarium aan de beurt. De 'visbak', zoals ik hem meestal een beetje respectloos klinkend noem. Die benaming heeft echter niks met waardering of zo te maken, hoor, ik hou ontzettend van mijn visjes. 't Is gewoon het gevolg van bijna twee decennia lang slechts een letterlijke 'bak' uit doorzichtige plastiek op de kast in mijn woonkamer, met die ene gekoesterde vis erin. Nu die visbak, ondertussen verhuisd naar m'n bureautje, vervangen is door ééntje van glas en voorzien is van licht, filters en pompen, is het dus officieel een 'aquarium' geworden natuurlijk...
Netjes de instructies volgend ter bevordering van een gezonde leefomgeving voor mijn drie Shubunkin goudvissen, vervang ik sowieso elke week een deeltje van het zwemwater en hou ik de eventuele groene algenaanslag op de ruiten zo goed als mogelijk wat in toom. Maar minstens één keer in de maand krijgt mijn kleine vissenparadijsje een stevige grote schoonmaak.
Met een uitsluitend daarvoor dienend stuk groene darm -ik denk een stukje tuinslang oorspronkelijk- hevel ik iets minder dan de helft van het aquariumwater in m'n twee emmers. Dat water mag straks terug in de vistank, dus die emmers worden even opzij en uit de weg gezet. Dan ontkoppel ik het licht en de pompen, en mag het deksel van het aquarium eraf. Zowel de neonlamp als de filters en ook het hele mechanisme van de pompen krijgen een stevige poetsbeurt in een daarvoor gereserveerd oud afwasteiltje. En dan is de bak zelf aan de beurt.
De vissen vinden dit hele gedoe razend interessant en volgen elke beweging van mij op de voet. Allé, op de vin? Op de staart?... Bon, ze zitten er letterlijk met hun neus bovenop. Oei, een neus hebben die ook niet echt, hé... Afin, ge verstaat wel wat ik bedoel, hé. Ze zijn er dus overal als de kippen bij. hihihi
Eerst verwijder ik alle decoratieve plastieken plantjes. Die krijgen ook een fikse schrobbeurt in dat ouwe wasbakje. De levende plantjes schep ik voorzichtig op en leg ze veilig en wel uit de weg in één van de emmers met opgespaard water.
En dan is het beurt aan het speciale sponsje. Daarmee boen ik de hele binnenkant van het glazen vissenhuis tot er geen vlekje meer te bespeuren valt, en de visjes opnieuw een ongestoord uitzicht op die vreemde wereld buiten hun waterige woonst hebben. Het nog resterende water in de bak kleurt daardoor groenachtig bruin, maar da's normaal. Ik haal er nog eens de helft van weg, ditmaal rechtstreeks in m'n gieters. Met al die algenresten en vissenuitwerpselen is dit namelijk uitstekende voedselrijk water voor m'n kamerplanten. En dan... dan kan het terug vullen van het aquarium weer beginnen!
Het spreekt voor zich dat er bij al dit soort behoorlijk vochtige manoeuvres wel eens wat gemorst wordt. Het zal het je ook zeker niet verbazen dat de dweilen en vodden hier in ruime hoeveelheid al van bij aanvang klaarliggen. En uiteraard ben ik ook steeds zo voorzichtig mogelijk. Daarom snapte ik ook niet goed waarom er toch een behoorlijke plas in het midden van m'n bureau op de grond lag. "Tja, vreemd, maar vermoedelijk zal ik dan toch even niet zo goed opgelet hebben", dacht ik schouderophalend bij mezelf, en dweilde het snel op zodat het vocht m'n laminaatvloer niet kon beschadigen. Vrolijk schrobde en waste ik weer verder... om even later opnieuw met m'n kousenvoeten in het nat te staan. "Goh, da's nu toch wel écht raar!", vond ik. 'k Sloeg er precies een beetje naast of zo. 'k Was toch zo erg niet aan het smodderen!? Of wel dan?... Bon, ik sopte weer alles keurig droog en ging verder met m'n kuisklusje. En je voelde hem al komen: even later, jawel, opnieuw natte voeten! Absoluut niet meer begrijpend waar al dat water dan wel vandaan mocht komen, ging ik uitgebreid op onderzoek. En zie nu, het waterpeil in één van die twee emmers was opvallend veel gezakt. Daar moest dus duidelijk iets mee fout gegaan zijn! En toch duurde het nog eventjes voor ik vond wat er werkelijk mis was. Pas na overgieten van al het water in de meest gekke bakjes en dozen, alles wat ik zo direct met een piepklein beetje paniek bij elkaar gescharreld kreeg, werd het mankement zichtbaar. Eén van de emmers had een nauwelijks waarneembaar barstje in z'n bodem. En 'k heb echt geen idee hoe dat zo gekomen is. Een klein krakje, bijna onzichtbaar, maar meer dan groot genoeg dus om stiekem m'n vloer te doen onderlopen!...
Terwijl ze af en toe lekker een hapje wegknabbelen aan het echte groen, zwemmen m'n watervriendjes zwemmen ondertussen weer gezellig tussen hun propere namaakplantjes. Het glasheldere water murmelt vrolijk door de schone pompen, helder verlicht door een vlekkeloze lamp. En de drie vissen genieten vermoedelijk al even veel van het ongestoorde uitzicht door de smetteloze ruiten als ikzelf. Missie geslaagd. Maar niet zonder slachtoffer, jammer genoeg.
Ach, die emmer kan nog wel een tijdje dienstdoen als 'groenafvalverzamelaar' op het terras. En ik heb nog eens een goeie reden om mezelf te trakteren op zo één van die ontzettend leuke, vrolijk versierde, transparante emmers. Ik kijk er al naar uit! ;-)

Zeg niet te gauw: 't is maar een vis...

Al de hele dag tracht ik vruchteloos m'n al twee dagen over tijd zijnde kerstblog af te werken. Maar het gaat me niet. 't Ontbreekt me aan focus. Rechts achter me borrelt en bruist de waterfilter van het aquarium. In m'n ooghoek zie ik de speelse weerkaatsing van licht op bewegend water. Geluiden en beelden die ik onlosmakelijk associeer met mijn goudvis. En uit jarenlange gewoonte kijk ik met regelmaat opzij om even iets tegen m'n vis te zeggen... Maar de bak is leeg. M'n zo stralend en blinkend oranje maatje ligt, helemaal dof geworden en in ongepast feestelijke kerstservetjes gewikkeld, in een gesloten plastieken doosje op het aanrecht in de keuken te wachten op z'n begrafenis. 
Toen ik gisteren in de vroege namiddag thuiskwam na het zingen van een kerstviering hing hij, zijdelings in een u-vorm gebogen, boven in z'n glazen waterhuis wanhopig te flappen, al z'n schubben rechtop als wou hij een dennenappel imiteren. De expert van de dierenwinkel kon, tot ook zijn verdriet, slechts vertellen dat mijn vis met 99% zekerheid een ingewanden-aanvretende bacteriële infectie had en dat hij die onmogelijk kon overleven. Vermoedelijk woekerde die infectie al een paar weken in hem, maar omdat mijn goudvis altijd al een ontzettend kalme, zeer bedaard zwemmende of rustig rondhangende waterbewoner was viel het me -tot mijn ontzettend grote spijt- niet op dat hij ergens mee zat... tot het al veel te laat was om er nog iets aan te kunnen of proberen verhelpen. 
Vanmiddag is hij na een toch nog lastige doodsstrijd, stil in het water liggend op z'n zij, ondersteund door mijn hand en begeleid door mijn stem, gestorven. En noem me nu gerust een sentimentele dwaas of een overgevoelig getikt geval, -dat mag, het maakt me echt niets uit, denk er van wat je wil- ik heb er sinds gisteren al serieus wat tranen over gelaten, over dit zo plotse afscheid. 
'Zeg, komaan, het is máár een vis, hé!' is al snel de reactie als je zoiets verteld. Maar misschien kan je het beter begrijpen als je weet dat die ene goudvis al 14 jaar op z'n gemakje als een vaste waarde door de dagen van mijn leven zwemt. Da's verdorie zelfs dubbel zoveel tijd als de jaren van de langste relatie die ik in dit leven met een mens had telde, bedacht ik me daarnet... Niet echt 'zomaar' een vis dus, maar een volwaardig huisdier, een waarachtig lid van mijn ietwat bizarre gezinsgezelschap.
Van dat korte geheugen bij goudvissen is trouwens absoluut niets waar: hij kende mij zoals ik hem kende. Er zat een zekere regelmaat in het voeren, in het poetsen van z'n leefruimte en dergelijke interacties, kortom in het leven hier zo tussen mens en vis, en die routines kende hij verdraaid goed! En als hij iets nodig had wist hij exact hoe mijn aandacht te trekken. Elke morgen weer deden we elkaar een goeiendagske. Dan zag je de herkenning in z'n blinkend zwarte oogjes en een soort vreugde om me te zien. De hele dag volgde hij me in al m'n doen en laten, en als ik 's avonds aan de computer, dus vlak naast hem zat zag je meneer vis geïnteresseerd meekijken. En dat verzin ik niet, hoor. 
Zelfs met de poezen was er een soort relatie, iets meer met Poekie dan met Pompon, maar dat ligt aan hún zeer verschillende karakters. Poekie lag -en echt waar: los van elk soort jachtinstinct- maar wat graag in z'n zachte mand naast het aquarium met z'n neus tegen het glas naar de elegante bewegingen van ons onderwaterkameraadje te kijken en dan kwam Vissie-vis -zo noemde ik hem- gezellig langst hem heen en weer zwemmen, nieuwsgierig oogcontact makend. Van schuchterheid of angst geen spoor.
'Goh', zeiden de mensen in de dierenwinkel, 'als hij al minstens 14 jaar is, dan heb je hem wel geweldig goed verzorgd, hoor! De meeste vissen worden niet zo oud!' Misschien is dat wel zo, maar het neemt m'n schuldgevoel niet weg. Onrechtstreeks heb ik immers zelf mijn vinnige ventje de dood in gejaagd, met al die 'goede zorgen' van me...
Door jarenlang stilletjes te groeien -uiteraard, da's nogal logisch- was m'n goudvis z'n vertrouwd simpele bak eigenlijk al een tijdje echt wel te klein geworden. En daar ik voor alle levende wezens waarvoor ik de verantwoordelijkheid op me nam de allerbeste levensomstandigheden tracht te verzien, kocht ik mijn vergulde zwemmerke afgelopen oktober een zoveel ruimer en voor het eerst volwaardig aquarium met alles er op en er aan. En natuurlijk meteen ook een volledige set nieuwe 'meubelen' om al die ruimte wat gezellig aan te kleden. Namaakstronken en -takken, plantjes, extra stenen... de hele reutemeteut! Gezellig, boeiend en knus voor hem om in te leven, en gezellig, boeiend en mooi voor mij en de poezen om naar te kijken! 
En nu blijkt dat er, ondanks alle voorzorgsmaatregelen -alles op voorhand goed afspoelen, eindeloos waterkwaliteit checken en langzaam mixen, positieve elementen in de biofilter ruim de tijd geven om in gang te schieten, enz.- zich dus toch nog ergens een levensbedreigende bacterie heeft kunnen nestelen. En die heeft zich vermoedelijk van dag één op z'n nieuwe gastheer, mijn goudvis, gestort... Zo is mijn 'zorg-dragen-voor' en die daaruit volgende verhuis van z'n vertrouwde studiootje naar een volwaardig glazen huis mijn Vissie-vis dus fataal geworden.
En ja, hij was zeker al 14 jaar oud, maar een gelukkige, goed verzorgde goudvis kan makkelijk 20 tot 30 jaar leven, dus zonder die onvoorziene vreselijke aquariumgast had hij absoluut nog veel langer gezellig naast me kunnen verder zwemmen...
Vissie-vis was misschien maar een doodgewone goudvis, maar ik mis hem toch. Na zoveel tijd samen ben je echt wel aan die -zelfs zulke simpele- aanwezigheid gehecht. En ik besef echt wel dat niets op deze aarde voor eeuwig leeft, werkelijk niks of niemand, en daar boven op de kans zeer groot is dat je je lieve huisdieren overleefd... En toch, dat zo plotse hevige afzien en/of heengaan, daar wen je absoluut niet aan, hé. Met niets of met niemand...
Al zal ik m'n zo mooi goud-oranje Vissie-visje niet gauw vergeten, als het aquarium over twee, drie weken weer helemaal ontsmet en veilig zal zijn, na ettelijke biologische cycli met bacterie-vernietigende natuurlijke waterbehandelingen en dergelijke, dan komen er toch weer nieuwe fel oranje Vissie-visjes, een stuk of drie, dat staat al vast, want ik zou zulk vrolijk, dartel en vochtig gezelschap met z'n ontzettend hoog zen-gehalte veel te veel missen.
In afwachting van verwen ik gewoon met nog meer overtuiging Poekie en Pompon, die lieve snoezige katers van me, met extra veel knuffels en leuke spelletjes, en dan lukt het me zeker om weer helemaal rustig te worden en vrij van de tranenstromen bij dit kleine doch bijzonder aangrijpende huiselijke drama, en misschien eindelijk ook om die al zo laat zijnde kerstblog nog eens af te krijgen. Want daar mag ik wel mee opschieten, hé, of 't worden nog 'vijgen na Pásen'... ;-)